Ελλάδα – Κύπρος: Δύο αγορές, με ένα κοινό growth story

Συνέντευξη για την ειδική έκδοση Fortune Greece & Cyprus (αναδημοσίευση)

Τι χρειάζεται σήμερα ώστε περισσότερες επιχειρήσεις με αφετηρία την Ελλάδα και την Κύπρο να αποκτήσουν περιφερειακή και διεθνή κλίμακα;

Για να μπορέσει μία επιχείρηση να αναπτυχθεί πέρα από τα εθνικά της σύνορα, χρειάζεται ένα περιβάλλον που να της επιτρέπει να σχεδιάζει μακροπρόθεσμα, να επενδύει με συνέπεια και να καινοτομεί. Στην Παπαστράτος το έχουμε ζήσει στην πράξη. Μετασχηματίσαμε ριζικά το επιχειρηματικό μοντέλο και την παραγωγική μας βάση στον Ασπρόπυργο, επενδύοντας στην τεχνολογία, τις υποδομές και, κυρίως, στους ανθρώπους μας. Σήμερα, η Παπαστράτος αποτελεί τον μεγαλύτερο εξαγωγέα της Ελλάδας προς την Ιαπωνία, αντιπροσωπεύοντας το 83% της συνολικής αξίας των ελληνικών εξαγωγών προς τη χώρα.

Για να δούμε περισσότερες επιχειρήσεις από Ελλάδα και Κύπρο να ακολουθούν μία αντίστοιχη πορεία, χρειάζεται σταθερό και προβλέψιμο πλαίσιο, πρόσβαση σε δεξιότητες και τεχνογνωσία και, ίσως το σημαντικότερο, εξωστρεφής νοοτροπία. Οι αγορές μας είναι μεν σχετικά μικρές αλλά με μεγάλες προοπτικές. Η διεθνής προοπτική δεν πρέπει να είναι μια επιλογή α λα καρτ για μια επιχείρηση, αλλά να αποτελεί μέρος του σχεδιασμού της εξαρχής ή όταν αποκτά μια κρίσιμη παραγωγική βάση.

Σε ποιους τομείς βλέπετε τις μεγαλύτερες ευκαιρίες για επιχειρηματικές συνεργασίες Ελλάδας–Κύπρου ώστε να διεκδικήσουν μεγαλύτερο ρόλο στη ΝΑ Ευρώπη και την Α. Μεσόγειο;

Προσωπικά, πιστεύω ότι οι μεγαλύτερες ευκαιρίες βρίσκονται, σε τομείς που θα καθορίσουν την ανταγωνιστικότητα τα επόμενα χρόνια, όπως η προηγμένη μεταποίηση, η ενέργεια, οι ψηφιακές τεχνολογίες, οι εφοδιαστικές αλυσίδες, η γεωργία ακριβείας, οι υπηρεσίες υψηλής προστιθέμενης αξίας και η έρευνα και ανάπτυξη.

Παράλληλα, η γεωγραφική θέση των δύο χωρών τους επιτρέπει να λειτουργήσουν ως γέφυρα μεταξύ Ευρωπαϊκής Ένωσης, Μέσης Ανατολής και Βόρειας Αφρικής. Για να αξιοποιηθεί, όμως, αυτό το πλεονέκτημα, χρειάζονται ισχυρότερα δίκτυα μεταξύ επιχειρήσεων, ακαδημαϊκών ιδρυμάτων και κέντρων καινοτομίας, συνεχής επένδυση στις δεξιότητες και το ανθρώπινο δυναμικό, αλλά και συστηματική επένδυση στις υποδομές. Η δική μας εμπειρία δείχνει πώς αυτή η δυναμική μπορεί να πάρει συγκεκριμένη επιχειρηματική μορφή.

Η επιτυχημένη πορεία της Παπαστράτος στην Ελλάδα και η επιχειρηματική ευκαιρία που είδαμε στην Κύπρο οδήγησαν στη δημιουργία της Philip Morris Cyprus. Είναι χαρακτηριστικό παράδειγμα του πώς μια ισχυρή παρουσία στην Ελλάδα μπορεί να αποτελέσει τη βάση για ανάπτυξη και σε άλλες αγορές της περιοχής και του πώς μπορούν οι καλές πρακτικές και η τεχνογνωσία να εξαχθούν σε αυτές τις αγορές.

Ποιο θεωρείτε το σημαντικότερο ανταγωνιστικό πλεονέκτημα της περιοχής στα επόμενα χρόνια: επενδύσεις, τεχνολογία, ανθρώπινο κεφάλαιο ή συνδυασμός και των τριών;

Η διεθνής εμπειρία έχει δείξει ότι οι επιχειρήσεις, οι οικονομίες και κατ’ επέκταση τα κράτη που πετυχαίνουν στον παγκόσμιο ανταγωνισμό δεν διαχωρίζουν τις επενδύσεις, την τεχνολογία και το ανθρώπινο κεφάλαιο, αλλά αντιθέτως τα προσεγγίζουν με ολιστικές και δυναμικές στρατηγικές. Το πραγματικό ανταγωνιστικό πλεονέκτημα συνεπώς θα πρέπει να είναι η ικανότητά μας να τα συνδυάζουμε αποτελεσματικά.

Η τεχνολογία και η ΤΝ έχουν αλλάξει, ήδη, τον τρόπο που παράγουμε, παίρνουμε αποφάσεις και οργανώνουμε τις επιχειρήσεις. Όμως, η τεχνολογία από μόνη της δεν αρκεί. Χρειάζονται επενδύσεις για να ενσωματωθεί ουσιαστικά στην παραγωγή και τα επιχειρηματικά μοντέλα και, πάνω απ’ όλα, άνθρωποι με τις δεξιότητες να την αξιοποιήσουν. Για την Ελλάδα και την Κύπρο αυτό είναι ιδιαίτερα κρίσιμο.

Διαθέτουμε υψηλού επιπέδου ανθρώπινο δυναμικό, αλλά χρειάζεται ακόμη στενότερη σύνδεση της εκπαίδευσης με τις πραγματικές ανάγκες της αγοράς εργασίας και μεγαλύτερη επένδυση στην ανάπτυξη της επόμενης γενιάς επιστημόνων. Εκεί, κατά τη γνώμη μου, θα κριθεί και η ανταγωνιστικότητα της περιοχής. Στο κατά πόσο θα καταφέρουμε να δημιουργήσουμε ένα οικοσύστημα όπου επενδύσεις, τεχνολογία και ταλέντο λειτουργούν μαζί. Αν το πετύχουμε, Ελλάδα και Κύπρος μπορούν να έχουν ρόλο πολύ μεγαλύτερο από το μέγεθός τους στην ΝΑ Ευρώπη και την Α. Μεσόγειο.